हे पृष्ठ देवाच्या त्या नियमांचा अभ्यास करणाऱ्या मालिकेचा भाग आहे, ज्यांचे पालन केवळ यरुशलेममध्ये मंदिर असताना करता येत होते.
- परिशिष्ट 8a: देवाचे असे नियम ज्यांसाठी मंदिर आवश्यक आहे
- परिशिष्ट 8b: यज्ञ — आज त्यांचे पालन का करता येत नाही
- परिशिष्ट 8c: बायबलमधील सण — आज त्यांपैकी एकाचाही विधी का पाळता येत नाही
- परिशिष्ट 8d: शुद्धीकरणाचे नियम — मंदिराशिवाय त्यांचे पालन का करता येत नाही
- परिशिष्ट 8e: दशमांश आणि प्रथमफळे — आज त्यांचे पालन का करता येत नाही (हे पृष्ठ).
- परिशिष्ट 8f: सहभागिता विधी — येशूचे शेवटचे भोजन वल्हांडणाचे होते
- परिशिष्ट 8g: नाजीर आणि नवसांचे नियम — आज त्यांचे पालन का करता येत नाही
- परिशिष्ट 8h: मंदिराशी संबंधित अंशतः आणि प्रतीकात्मक आज्ञापालन
- परिशिष्ट 8i: क्रूस आणि मंदिर
दशमांश आणि प्रथमफळे ही इस्राएलच्या उत्पन्नातील पवित्र अर्पणे होती—भूमीच्या उत्पन्नातून (अनुवाद १४:२२) आणि कळपातून (लेवीय २७:३२)—आणि ती देवाच्या आज्ञेने त्याच्या पवित्रस्थानात, त्याच्या वेदीसमोर आणि लेवी याजकांच्या हाती अर्पण करायची होती. या आज्ञा कधीही रद्द करण्यात आल्या नाहीत. येशूने त्या कधीही रद्द केल्या नाहीत. परंतु देवाने मंदिर, वेदी आणि याजकपद दूर केले, त्यामुळे आज आज्ञापालन अशक्य झाले आहे. मंदिरावर अवलंबून असलेल्या इतर सर्व नियमांप्रमाणेच, त्यांची प्रतीकात्मक जागा घेणाऱ्या गोष्टी आज्ञापालन नसून मानवी कल्पना आहेत.
नियमशास्त्राने काय आज्ञा दिली
नियमशास्त्राने दशमांशाची व्याख्या अगदी अचूकपणे केली. इस्राएलने सर्व उत्पन्नाचा—धान्य, द्राक्षारस, तेल आणि पशुधनाचा—दहावा भाग वेगळा करून देवाने निवडलेल्या ठिकाणी आणणे आवश्यक होते (अनुवाद १४:२२-२३). दशमांश स्थानिक पातळीवर वाटला जात नव्हता. तो स्वतःच्या पसंतीच्या शिक्षकांना दिला जात नव्हता. अंतरामुळे तात्पुरते रूपांतर करणे आवश्यक होते अशा मर्यादित परिस्थितीखेरीज त्याचे पैशांच्या देणगीत रूपांतर केले जात नव्हते; आणि तेव्हाही हे पैसे देवासमोर, पवित्रस्थानातच खर्च करणे आवश्यक होते (अनुवाद १४:२४-२६).
लेवींना जमिनीचा वतनाचा हिस्सा नव्हता, म्हणून दशमांश त्यांचा होता (गणना १८:२१). पण लेवींनाही दशमांशातील दशमांश वेदीजवळील याजकांकडे आणणे आवश्यक होते (गणना १८:२६-२८). ही संपूर्ण व्यवस्था कार्यरत मंदिरावर अवलंबून होती.
प्रथमफळांच्या बाबतीत तर व्यवस्था आणखी तपशीलवार होती. उपासकाने पिकातील पहिला भाग थेट याजकाकडे नेऊन वेदीसमोर ठेवायचा आणि देवाने आज्ञा दिलेले शब्द बोलून घोषणा करायची होती (अनुवाद २६:१-१०). या कृतीसाठी पवित्रस्थान, याजकपद आणि वेदी आवश्यक होते.
इस्राएलने कसे आज्ञापालन केले
इस्राएलने या नियमांचे आज्ञापालन करण्याचा एकमेव शक्य मार्ग अवलंबला: दशमांश आणि प्रथमफळे प्रत्यक्ष मंदिरात आणली (मलाखी ३:१०). कोणत्याही इस्राएली व्यक्तीने प्रतीकात्मक किंवा “आध्यात्मिक” पर्याय कल्पून काढला नाही. कोणताही ठरावीक टक्का स्थानिक धार्मिक पुढाऱ्यांकडे वळवला गेला नाही. कोणताही नवीन अर्थ लावला गेला नाही. उपासना म्हणजे आज्ञापालन होते आणि आज्ञापालन म्हणजे देवाने दिलेली नेमकी आज्ञा पाळणे.
तिसऱ्या वर्षाचा दशमांशही लेवींवर अवलंबून होता, कारण तो स्वीकारण्याची आणि वाटण्याची जबाबदारी देवासमोर त्यांची होती—खासगी व्यक्तींची नव्हे (अनुवाद १४:२७-२९). प्रत्येक टप्प्यावर दशमांश आणि प्रथमफळे देवाने स्थापन केलेल्या व्यवस्थेचाच भाग होती: मंदिर, वेदी, लेवी, याजक आणि विधीविषयक शुद्धता.
आज आज्ञापालन अशक्य का आहे
आज मंदिर नाही. वेदी नाही. लेवी याजकपद सेवा करत नाही. पवित्रस्थानाशिवाय शुद्धतेची व्यवस्था कार्य करू शकत नाही. देवाने दिलेल्या या व्यवस्था नसताना कोणीही दशमांश किंवा प्रथमफळे अर्पण करू शकत नाही.
इस्राएल “अनेक दिवस यज्ञ किंवा स्तंभ, एफोद किंवा घरगुती देवतांशिवाय राहील” असे देवाने स्वतः आधीच सांगितले होते (होशेय ३:४). त्याने मंदिर दूर केले, तेव्हा त्यावर अवलंबून असलेल्या प्रत्येक नियमाचे पालन करण्याची क्षमता त्याने काढून घेतली.
म्हणून:
- कोणताही ख्रिस्ती पाळक, मिशनरी, मशीही रब्बी किंवा इतर कोणताही सेवक बायबलनुसारचा दशमांश स्वीकारू शकत नाही.
- कोणतीही मंडळी प्रथमफळे गोळा करू शकत नाही.
- कोणतेही प्रतीकात्मक दान या नियमांची पूर्तता करत नाही.
नियमशास्त्रच आज्ञापालनाची व्याख्या करते; त्याव्यतिरिक्त दुसरे काहीही आज्ञापालन नाही.
उदारपणे देण्यास प्रोत्साहन आहे—पण ते दशमांश देणे नाही
मंदिर दूर झाल्यामुळे देवाचे करुणेचे आवाहन नाहीसे झाले नाही. पिता आणि येशू दोघेही उदारपणे देण्यास प्रोत्साहन देतात, विशेषतः गरीब, पीडित आणि गरजू लोकांना (अनुवाद १५:७-११; मत्तय ६:१-४; लूक १२:३३). स्वेच्छेने देणे चांगले आहे. चर्चला किंवा कोणत्याही सेवाकार्याला आर्थिक मदत करण्यास मनाई नाही. धार्मिकतेच्या कार्याला पाठिंबा देणे उदात्त आहे.
पण उदारपणे देणे म्हणजे दशमांश देणे नाही.
दशमांश देण्यासाठी आवश्यक होते:
- ठरावीक टक्केवारी
- ठरावीक वस्तू (शेतीचे उत्पन्न आणि पशुधन)
- ठरावीक ठिकाण (पवित्रस्थान किंवा मंदिर)
- ठरावीक स्वीकारणारे (लेवी आणि याजक)
- विधीविषयक शुद्धतेची अवस्था
आज यांपैकी काहीही अस्तित्वात नाही.
दुसरीकडे, उदारपणे देणे:
- देवाने आज्ञा दिलेली कोणतीही टक्केवारी ठरवत नाही
- मंदिराच्या नियमांशी संबंधित नाही
- कायद्याने आज्ञापित नसून स्वेच्छेचे असते
- दशमांश किंवा प्रथमफळांची जागा घेणारे नसून करुणेची अभिव्यक्ती असते
आज एखाद्या विश्वासणाऱ्याने “दहा टक्के द्यायलाच हवेत” असे शिकवणे म्हणजे पवित्र शास्त्रात भर घालणे होय. दशमांशाऐवजी अनिवार्य देणगीची नवी व्यवस्था कल्पून काढण्याचा अधिकार देवाचे नियमशास्त्र कोणत्याही पुढाऱ्याला—प्राचीन किंवा आधुनिक—देत नाही. येशूने असे कधीही शिकवले नाही. संदेष्ट्यांनी कधीही शिकवले नाही. प्रेषितांनी कधीही शिकवले नाही.
कल्पून काढलेला दशमांश म्हणजे आज्ञाभंग, आज्ञापालन नव्हे
आज काही जण आर्थिक देणगीला “आधुनिक दशमांश” बनवण्याचा प्रयत्न करतात. मंदिराची व्यवस्था नसली, तरी तिचा उद्देश कायम आहे असा त्यांचा दावा असतो. पण देव नाकारतो, ते नेमके हेच प्रतीकात्मक आज्ञापालन आहे. दशमांशाचा नव्याने अर्थ लावण्याची, तो दुसरीकडे नेण्याची किंवा दुसऱ्याला देण्याची परवानगी नियमशास्त्र देत नाही. पाळक लेवी नाही. चर्च किंवा मशीही मंडळी मंदिर नाही. देणगी म्हणजे प्रथमफळे नाहीत. देणगीच्या तबकात ठेवलेले पैसे आज्ञापालन ठरत नाहीत.
यज्ञ, सणांची अर्पणे आणि शुद्धीकरणाचे विधी यांच्याप्रमाणेच, मानवी कल्पनांनी त्यांची जागा घेण्यास नकार देऊन आपण नियमशास्त्रातील आज्ञांचा मान राखतो.
ज्याचे पालन करता येते त्याचे आपण पालन करतो; ज्याचे करता येत नाही त्याचा आपण मान राखतो
दशमांश आणि प्रथमफळे या शाश्वत आज्ञाच राहतात; पण देव स्वतः मंदिर, वेदी, याजकपद आणि शुद्धतेची व्यवस्था पुन्हा प्रस्थापित करेपर्यंत त्यांचे पालन अशक्य आहे. तो दिवस येईपर्यंत, आपण शक्य असेल तेव्हा उदारपणे देऊन प्रभूचे भय बाळगत जगतो—दशमांश म्हणून नव्हे, प्रथमफळे म्हणून नव्हे, कोणत्याही ठरावीक टक्क्याचे आज्ञापालन म्हणून नव्हे, तर दया आणि धार्मिकतेच्या अभिव्यक्ती म्हणून.
पर्याय कल्पून काढणे म्हणजे नियमशास्त्र पुन्हा लिहिणे होय. पर्याय कल्पून काढण्यास नकार देणे म्हणजे ते बोलणाऱ्या देवाचा मान राखणे होय.